سنسورهای روشنایی چطور کار میکنند؟
سنسورهای روشنایی
اگر تا چند سال پیش خیلیها نمیدانستند حسگر یا سنسور چیست و به چه دردی میخورد، حتما الان دیگر میتوانند حداقل چند مثال از کاربردهای سنسور ذکر کنند. سنسورها تجهیزاتی هستند که بسته به نوع عملکردشان، میتوانند تغییر در برخی پارامترهای محیطی را تشخیص داده و براساس آن، به یک دستگاه یا تجهیز فرمان خاصی بدهند. بهترین مثالی که از کاربرد سنسورها میتوانیم برنیم چراغ های سنسوردار هستند که برای روشنایی ساختمان بکار می روند. در این حالت، مثلا سنسور حضور شما در اتاق یا محیط را تشخیص میدهد و چراغ را روشن یا خاموش میکند.
به نظر ما، بدون اغراق سنسورها یکی از بهترین تجهیزات الکترونیکی هستند که انسانها اختراع کردهاند. باوجود سنسور، دیگر نیاز نیست شما کار اضافهای انجام دهید؛ بعلاوه در مصرف انرژی هم صرفهجویی میشود و اگر یادتان برود چراغی را خاموش کنید یا دری را ببندید، سنسورها خودشان کار را انجام میدهند.
اتفاقا در این مقالهی بلاگ بسپارش به ما، میخواهیم در مورد همین سنسورهایی که در بخش روشنایی ساختمان به کار میروند صحبت کنیم و با انواع حسگرهای روشنایی و طرز کارشان اندکی آشنا شویم. بنابراین اگر میخواهید اطلاعات بیشتری در مورد سیستم روشنایی هوشمند ساختمان کسب کنید، تا انتهای مقاله با ما همراه باشید.
آنچه در این مقاله می خوانیم:
دسترسی سریع
سنسور روشنایی چطور کار میکند؟
پیش از اینکه در مورد عملکرد سنسورهای روشنایی توضیح دهیم بد نیست با انواع آن آشنا شویم. برای پیادهسازی چراغ سنسوردار، استفاده از حسگرهای حرکتی و فتوسل متداولتر است. حسگرهای حرکتی بیشتر در محیطهای داخلی ساختمانها مثل پارکینگ،راهپله و طبقات کاربرد دارند، اما حسگرهای فتوسل برای محیطهای بیرونی مثل محوطه یا حیاط ساختمانها گزینههای مناسبتری هستند. در مورد تفاوت طرز کار این دو نوع در ادامه توضیح خواهیم داد.
سنسورهای حرکتی
سنسورهای حرکتی یا موشِن سنسورها (Motion Detector یا Motion Sensor)، همانطور که از اسمشان هم میتوانید حدس بزنید، برای تشخیص حرکت طراحی شدهاند. بد نیست بدانید که انسانها و موجودات زندهای که دمای بدنشان بالاتر از صفر درجه سانتیگراد است، گرمای بدنشان را به صورت اشعه فروسرخ یا مادون قرمز در محیط منتشر میکنند. اساس کار سنسورهای حرکتی هم بر پایهی تشخیص اشعه فروسرخ تابشی از بدن انسان پایدار است.
حسگرهای تشخیصدهنده حرکت را با دو دستهبندی کلی PIR (Passive Infrared Sensor) و AIR (Active Infrared Sensor) میشناسیم. نوع PIR برای چراغها و سیستم روشنایی ساختمان به صورت متداول مورد استفاده قرار میگیرد. دلیل آنهم به تفاوت در طرز کار حسگرهای AIR و PIR باز میگردد. درواقع حسگرهای PIR، از خودشان هیچ انرژی ساطع نمیکنند و فقط انرژی تابش شده را تشخیص میدهند. از طرف دیگر، حسگرهای AIR برای تشخیص، از خودشان انرژی مادون قرمز تابش میکنند.
طرز کار سنسورهای حرکتی PIR
سنسورهای PIR از یک حسگر پیروالکتریک (Pyroelectric) استفاده میکنند تا بتوانند حضور یا عدم حضور انسان را با استفاده از اشعهی مادون قرمزی که تابش میکند شناسایی کنند. حسگر، کار شناسایی تابش را با استفاده از دو عدسی انجام میدهد و سپس با کمک مدار الکترونیکی درون حسگر، تصمیم میگیرد که آیا شخصی وارد محدوده شده است یا خیر. اگر حسگر حضور انسان را تشخیص دهد، چراغ یا چراغهایی که به آن وصل شدهاند، روشن میکند.
در صورتی که شخص از محدودهی سنسور خارج شود (به عبارتی سنسور تشخیص دهد که دیگر اشعهی فروسرخی در محیط تابش نمیشود) یک تایمر فعال میشود و با تمام شدن زمانی که برای تایمر مشخص شده است، چراغها خاموش میشوند.
در برد الکترونیکی سنسورهای PIR، دو ولوم یا پتانسیومتر برای تنظیم عملکرد حسگر قرار گرفتهاند که میتوانید هنگام نصب، آنها را براساس کاربردتان تنظیم کنید. یک ولوم برای تنظیم حساسیت و ولوم دیگر برای تنظیم زمان تأخیر خواهند بود. ولوم حساسیت تعیین میکند که حسگر تا شعاع چند متر را پوشش دهد. ولوم تأخیر هم همانطور که گفتیم، برای تعیین زمانی است که چراغها باید پس از خروج شما از محل روشن بمانند.
سنسورهای فتوسل
حسگرهای فتوسل یا نوری، میتواند انرژی تمام طیف نور (فروسرخ و مرئی) را شناسایی کرده و به یک سیگنال الکتریکی در خروجی تبدیل میکند. سنسورهای فتوسل میتوانند از یک مقاومت حساس به نور (Light Dependent Resistor یا LDR) استفاده کنند. این نوع مقاومتها براساس رسانایی نوری کار میکنند، یعنی رفتارشان در مدار الکترونیکی، براساس نوری که به آنها میتابد تغییر میکند و میتوانند جریان الکتریکی جاری در مدار را وصل یا قطع کنند.
با همین مکانیزم، سنسورهای فتوسل به چراغها و سیستم روشنایی فرمان میدهند که روشن یا خاموش شوند. خیلی وقتها برای چراغهایی که در خیابانها یا محوطه و حیاط ساختمانها نصب شدهاند، از سنسورهای فتوسل استفاده میکنند.
انواع سنسورهای روشنایی ساختمان
در حال حاضر، برای پیادهسازی چراغ سنسوردار در خانها و ساختمانها، بیشتر از حسگرهای حساس به حرکت استفاده میکنند. حتما شما هم در ساختمان خودتان یا ساختمانهای دیگر، متوجه شدهاید که وقتی وارد پارکینگ یا راهپله میشوید، چراغها به صورت خودکار روشن میشوند. براساس محیط و محل قرارگیری سنسور حرکتی، میتوانید انواع مختلفی را برای نصب درنظر بگیرید که در ادامه، هرکدام را به صورت مختصر معرفی خواهیم کرد.
سنسور ۱۴۰ درجه
سنسورهای ۱۴۰ درجه، عموما به صورت توکار و درون قوطی کلید روی دیوار نصب میشوند. از این نوع سنسورها بیشتر در راهپلهها استفاده میکنند تا زاویهی تشخیص ۱۴۰ درجه را برای ما فراهم کنند.
سنسور ۱۸۰ درجه
حسگرهای ۱۸۰ درجه را عموما روی دیوارها نصب میکنند و برای بخشهای مختلف مشاعات ساختمان گزینههای مناسبی هستند.
سنسور ۳۶۰ درجه
این نوع از حسگرها را برای نصب روی سقفها طراحی کردهاند تا بتوانند زاویهی پوشش مناسبی برای کل محیط فراهم کنند.
چراغ سنسوردار یا چراغ تایمردار؟
بعضی وقتها و در برخی کاربردها با حذف کردن بخش سنسور، از چراغهای تایمردار استفاده میکنند. شما برای روشن کردن یک چراغ تایمردار باید کلید چراغ را بزنید. بعد از اینکه چراغ روشن شد، یک تایمر فعال میشود و هر زمان که زمان تعیین شده برای تایمر تمام شود، چراغ هم خاموش خواهد شد.
در محلهایی مثل راهپلهها استفاده از چراغهای تایمردار بسیار متداول است. عیب اصلی چراغهای تایمردار این است که خودتان باید حتما کلید را بزنید تا چراغها روشن شوند. یعنی در یک راهپلهی تاریک که هیچ نوری در آن نمیتابد، باید دنبال کلید برای روشن کردن چراغها باشید.
حالا که تا این قسمت از مقاله با ما همراه بودهاید، بد نیست بگوییم که برای مشاوره یا تعیین جانمایی و نصب هرنوع سنسور روشنایی یا چراغ سنسوردار، میتوانید روی کارشناسهای حرفهای بسپارش به ما حساب کنید. کافیست وارد وبسایت یا اپلیکیشن بسپارش به ما شوید و خدمات مورد نظرتان را در بخش خدمات چراغ و سنسور، انتخاب کنید. همچنین در صورت تمایل به آشنایی بیشتر با کاربرد چراغ و سنسور در سیستم های نورپردازی هوشمند می توانید این مقاله از مجله بسپارش به ما را مطالعه کنید. همچنین در صورت تمایل به آشنایی بیشتر با سنسورهای روشنایی می توانید به این مقاله از مجله بسپارش به ما مراجعه نمایید. با کاربردهای نورپردازی هوشمند نیز می توانید در این مقاله بیشتر آشنا شوید. اما پیاده سازی نورپردازی ساختمان را در این مقاله می توانید بیابید.
